Vergilər Məcəlləsinə edilən dəyişikliklər son günlər cəmiyyətin diqqət mərkəzindədir. Bəs bu dəyişikliklərin istehlak bazarına real təsirləri necə olacaq?
İqtisadçı Günay Hüseynova Metbuat.Az-a açıqlamasında bildirib ki, bu, ümumilikdə bütün məhsullarda qiymət artımının olacağı demək deyil:
"Məsələn, aksiz vergiləri spirtli içkilər və tütün məhsulları üzərində tətbiq olunur. Hər kəs bu məhsulları istehlak etmədiyi üçün bu artımı bütün kateqoriyalara aid etmək olmaz. Amma misal üçün, ƏDV-nin faizi 20-ə qaldırılsa, bu, həm ərzaq, həm də qeyri-ərzaq məhsullarında qiymət artımına səbəb olacaq. Geyim, ət, yağ, süd və ümumiyyətlə, gündəlik istifadə etdiyimiz bütün məhsullarda qiymət artımı müşahidə oluna bilər".
G.Hüseynovanın sözlərinə görə, gəlir və mənfəət vergisi artırılarsa, şirkətlər də bu xərci qarşılamaq üçün məhsulun satış qiymətinə əlavə edəcəklər:
"Yəni öz xərcini kompensasiya etmək məqsədilə məhsulu bir qədər bahalaşdıracaqlar. Əgər ƏDV və həmin vergi eyni anda tətbiq olunarsa, məhsullardakı qiymət artımı təxminən 8–10 faiz civarında ola bilər. Bu, rəsmi statistika deyil, lakin müşahidələr göstərir ki, bəzi illərdə ərzaq məhsullarının qiyməti 30 faizə qədər arta bilir. Biz isə minimum səviyyə üzərindən proqnoz veririk".
Ekspert qeyd edib ki, əsasən zəruri ehtiyac mallarının qiymətində artım müşahidə ediləcəyi gözlənilir.
Ənsər-Allah-ın Bab-əl Məndəb boğözında tankerlərə hücumu, ABŞ-ın İranın əsas neft ötürülən Xarq adasını tutmaq planlarına dair məlumatlar, həmçinin Novorossiyskdə Ukrayna hücumları nəticəsində Qazaxıstan neftini dünya bazarına ötürən Xəzər Boru Konsorsiumunun terminallarında fəaliyyətin dayandırılması dünya neft bazarında qiymətlərin daha sürətlə yüksəlməsinə səbəb olub.
Şənbə və bazar günləri ərzində ABŞ-la İran arasında hərbi toqquşmaların kəskinləşməsi, Hörmüzdə gəmilərin hərəkətinə təhdidlərin artması fonunda neft bazarı yeni həftəyə ciddi qiymət artımı ilə başlayıb.
Azərbaycan avtomobil bazarında maşının "tez satılması" (likvidliyi) onun ikinci əl dəyərini nə dərəcədə qorumasından, ehtiyat hissələrinin tapılma tezliyindən, usta sayından və yanacaq sərfiyyatından birbaşa asılıdır. Son dövrlərdə rəsmi tənzimləmələr (məsələn, 10 ildən köhnə avtomobillərin ölkəyə gətirilməsinin məhdudlaşdırılması) və hibrid/elektrik texnologiyalarına maraq bazardakı "ən sürətli satılanlar" siyahısını ciddi şəkildə yeniləyib.
